بدانید کدام مشتری دارد از دست میرود، پیش از رفتنش
فهرست کلی مشتریان هیچ تصمیمی را ممکن نمیکند؛ مشتریای که هفتهی پیش خرید کرده و مشتری پرخریدی که سه ماه است نیامده در یک ردیف نشستهاند. شکلات همان فهرست را بر پایهی رفتار خرید به دستههای قابل اقدام تبدیل میکند. داشبورد LRFM نشان میدهد هر دسته چه سهمی از درآمد دارد و روی نقشهی مشتریان کجا ایستاده است، و از روی همان دسته کمپین یا پیامک را آماده میکند.
- دستهبندی خودکار بر پایهی چهار محور رفتار خرید
- سهم هر دسته از مشتری و درآمد، با شاخص ارزش
- نقشهی مشتریان روی دو امتیاز، با ساخت دسته از هر خانه
- کمپین، پیامک یا فهرست مشتریان مستقیم از روی هر دسته
چرا فهرست کلی مشتریان کافی نیست
ریزش وقتی دیده میشود که دیر است
تا کسی متوجه شود مشتری خوبی دیگر برنمیگردد، معمولاً ماهها از آخرین خریدش گذشته و برگرداندنش گرانتر از نگه داشتنش شده.
تخفیف به کسی میرسد که به آن نیاز ندارد
وقتی همه یک پیشنهاد میگیرند، بخشی از بودجه صرف مشتریای میشود که بههرحال خرید میکرد.
دستهبندی دستی کهنه میشود
فایلی که با زحمت ساخته شده، دو هفته بعد دیگر وضعیت واقعی مشتریان را نشان نمیدهد و کسی هم بهروزش نمیکند.
تحلیل به اقدام نمیرسد
گزارشی که خروجیاش فقط یک عدد است، تا وقتی نشود همان لحظه رویش کمپین ساخت، تصمیمی را جلو نمیبرد.
چهار محوری که رفتار خرید را توضیح میدهند
هر مشتری در چهار محور امتیاز میگیرد؛ طول عضویت، فاصله از آخرین خرید، تعداد خرید و مبلغ خرید. بازهی این چهار امتیاز برای هر دسته را خودتان تعریف میکنید، پس تعریف «مشتری باارزش» در کسبوکار شما با تعریف پیشفرض یک نرمافزار یکی نیست.
- تعریف دسته با بازهی امتیاز روی چهار محور
- اولویتدهی میان دستهها برای موارد همپوشان
- دستههای آماده برای شروع بدون تعریف از صفر
درآمد کجا جمع شده و کدام بخشش دارد دور میشود
داشبورد LRFM برای هر دسته سهمش از مشتریان را کنار سهمش از درآمد بازه میگذارد و از نسبت این دو شاخص ارزش میسازد؛ عدد بالای یک یعنی آن دسته بیشتر از اندازهاش درآمد میآورد. کارتهای بینش بالای صفحه پرسشهای همیشگی مدیر بازاریابی را جواب میدهند: کدام دستهی پرارزش در حال دور شدن است، درآمد چقدر به وفاداران وابسته است و بزرگترین افت میان کدام دو مرحله بوده. هر عدد با دورهی همطول قبل مقایسه میشود.
- شاخص ارزش و میانگین چهار امتیاز برای هر دسته
- کارت بینش برای دستهی پرارزش در حال ریزش و بزرگترین افت
- بازهی گزارش از ۳۰ روز تا ۱۲ ماه، در مقایسه با دورهی قبل
مشتریان را روی دو امتیاز ببینید، نه در یک جدول بلند
نقشهی مشتریان جدولی پنج در پنج از دو محور است، مثلاً تازگی آخرین خرید در برابر مبلغ خرید. هر خانه میگوید چند مشتری آنجا نشستهاند و زیر هر امتیاز بازهی واقعیاش در کسبوکار شما نوشته شده، پس امتیاز تازگی ۲ را به روز میخوانید، نه به عدد. گوشهای که ارزش بالا و تازگی پایین دارد مشتریان پرخریدیاند که دیگر نمیآیند. با زدن روی همان خانه فهرست مشتریانش را باز میکنید یا از آن یک دستهی تازه میسازید.
- چهار جفت محور، از تازگی و تکرار تا تازگی و طول رابطه
- رنگ بر پایهی تعداد مشتری، میانگین ارزش، درآمد بازه یا خود دستهها
- ساخت دستهی تازه از هر خانهی نقشه
گروههایی که خودشان بهروز میمانند
گروههای نامگذاریشدهی خودتان را میسازید و قاعدهی جابهجایی میانشان را مینویسید. قانون ارتقا بلافاصله پس از خرید یا کسب امتیاز بررسی میشود و قانون ماندن در گروه هر روز اجرا میشود، پس مشتریای که دیگر فعال نیست در گروه ویژه باقی نمیماند.
- گروه پایه برای مشتری تازه، بدون کار دستی
- شرط ارتقا بر پایهی مجموع خرید، امتیاز یا معرفی دوست
- قاعدهی تنزل برای خالی نگه داشتن گروههای ویژه
از دادهی خرید تا اقدام
تعریف دستهها انجام میشود
بازهی امتیاز هر دسته و گروههای مشتری یکبار تعیین میشوند.
محاسبه روی دادهی واقعی اجرا میشود
هر شب، هر مشتری بر پایهی تاریخچهی خریدش در دستهی متناظر مینشیند و گزارشهای داشبورد از نو ساخته میشوند.
دسته از داشبورد به کمپین یا پیام میرسد
دستهی نیازمند توجه را در داشبورد یا نقشه پیدا میکنید و از منوی همان دسته به فهرست مشتریان، ارسال پیامک یا کمپینی میرسید که شرطش از پیش روی آن دسته گذاشته شده است.
نکاتی که دقت تحلیل را تعیین میکنند
سه محور نسبی، یک محور مطلق
طول عضویت با روز شمرده میشود و معنایش همهجا یکی است؛ تازگی، تعداد و مبلغ خرید هر مشتری را در مقایسه با بقیهی مشتریان همین کسبوکار رتبه میدهند.
اولویت دستهها اهمیت دارد
مشتری به اولین دستهای میرسد که هر چهار امتیازش در بازههای آن بگنجد، پس ترتیب بررسی را باید عمدی چید.
مشتری بینام دستهبندی نمیشود
خریدی که به مشتری مشخصی گره نخورده در هیچ دسته و هیچ درصدی دیده نمیشود. مخرج همهی درصدهای داشبورد فقط مشتریانی است که در یک دسته نشستهاند.
درآمد بر پایهی دستهی امروز
سهم درآمد هر دسته از خریدهای بازهی مشتریانی ساخته میشود که امروز در آن دستهاند، نه کسانی که هنگام خرید آنجا بودند. این گزارش برای تصمیم دربارهی حالا ساخته شده، نه مرور گذشته.
بهروزرسانی شبانه
محاسبه هر شب انجام میشود، پس تغییری که همین امروز در رفتار مشتری افتاده ممکن است فردا در دستهبندی دیده شود.
برچسب برای موقعیتهای بیقاعده
مشتریانی که در یک رویداد شرکت کردهاند یا شکایتی داشتهاند قاعدهی رفتاری ندارند. برایشان برچسب دستی میگذارید و برچسب هم مثل دسته شرط کمپین و مخاطب پیامک گروهی میشود.
نوع مشتری جدا خوانده میشود
اگر مشتری حقوقی دارید، داشبورد را برای شرکتها و اشخاص جدا میبینید و عددهای این دو با هم جمع نمیشوند.
تنزل گروه دارایی مشتری را نمیگیرد
مشتریای که به گروه پایینتر برمیگردد امتیاز و اعتبارش را نگه میدارد؛ فقط سطح دسترسیاش به طرحهای ویژه عوض میشود.
پرسشهای متداول دربارهی بخشبندی مشتریان
تفاوت دستهبندی خودکار با گروهبندی مشتریان چیست؟
دستهبندی خودکار را سامانه از روی رفتار خرید محاسبه میکند و شما فقط بازههایش را تعریف میکنید. گروهبندی را خودتان میسازید و نام میگذارید، و جابهجایی مشتری میان گروهها با قانون ارتقا و تنزل انجام میشود. هر مشتری همیشه دقیقاً در یک گروه است، اما دستهی رفتاریاش میتواند با تغییر رفتارش عوض شود.
برای شروع چه دادهای لازم است؟
تاریخچهی خرید مشتریان شامل شناسهی مشتری، تاریخ و مبلغ. هرچه بازهی این تاریخچه بلندتر باشد رتبهبندی دقیقتر است. صورتحسابهای گذشته را میتوان از فایل هم وارد کرد.
دستهبندی هر چند وقت بهروز میشود؟
محاسبه هر شب بهصورت خودکار اجرا میشود و در صورت نیاز روزی یکبار هم میتوانید دستی اجرایش کنید. پس از هر محاسبه، گزارشهای داشبورد با عضویت تازهی مشتریان ساخته میشوند.
میتوانیم تعریف «مشتری وفادار» را خودمان تعیین کنیم؟
بله. برای هر دسته بازهی امتیاز چهار محور را خودتان میگذارید و میتوانید محوری را که برایتان مهم نیست باز بگذارید. برای گروهها هم آستانهی ارتقا و شرط ماندن را خودتان مینویسید.
نقشهی مشتریان چه چیزی نشان میدهد که جدول دستهها نشان نمیدهد؟
جدول میگوید هر دسته چند مشتری و چه سهمی از درآمد دارد. نقشه میگوید همین مشتریان روی دو امتیاز کجا پخش شدهاند؛ مثلاً بخش بزرگی از یک دستهی خوب درست در مرز تازگی پایین ایستاده است. زیر نقشه هم میبینید چند مشتری امتیاز دارند ولی در هیچ دستهای نیستند. از هر خانه میتوانید دستهی تازه بسازید. چون دستهی تازه در محاسبهی بعدی عضویت مشتریان را جابهجا میکند و ممکن است سناریوهای اتوماسیون را راه بیندازد، پیش از ذخیره هشدارش را میبینید.
خروجی این تحلیل چطور به اقدام تبدیل میشود؟
کنار هر دسته در داشبورد و نقشه منویی هست که فهرست مشتریان همان دسته، صفحهی ارسال پیامک با همان مخاطب، یا کمپین تازهای را باز میکند که شرط قانون اولش روی همان دسته گذاشته شده است. جابهجا شدن مشتری میان دستهها یا گروهها هم میتواند یک سناریوی اتوماسیون را برایش راه بیندازد. یعنی از دیدن مشکل تا اجرای واکنش، از پنل بیرون نمیروید.
مشتریان حقوقی هم دستهبندی میشوند؟
بله. وقتی باشگاه مشتریان B2B را به کار میگیرید، شرکتها جدا از اشخاص امتیاز و دسته میگیرند و داشبورد را با انتخاب نوع مشتری برای هرکدام جدا میبینید. امتیاز شرکتها وقتی محاسبه میشود که تعدادشان به حداقل لازم برسد. از دستهی شرکتها کمپین میسازید؛ فهرست مشتریان و ارسال پیامک گروهی از این منو فقط برای اشخاص است.
چرا دستهای که در کمپین فعال است قابل ویرایش نیست؟
چون تغییر تعریف یک دسته، مخاطب کمپینی را که در حال اجراست عوض میکند و نتیجهی کمپین دیگر قابل مقایسه نمیماند. برای تغییر، کمپین را متوقف کنید یا دستهی تازهای بسازید.
قابلیتهای مرتبط
چرخهی عمر مشتری
هر دستهی LRFM به یک مرحلهی مسیر مشتری وصل میشود؛ LRFM میگوید مشتری چقدر ارزشمند است و چرخهی عمر میگوید همین حالا کجای مسیر ایستاده.
جزئیات قابلیتموتور کمپین و قانون تشویق
هر تشویق زیر یک کمپین با تاریخ شروع، تاریخ پایان و سقف بودجه مینشیند؛ پس هزینهاش از قبل معلوم است و هر وقت لازم شد متوقف میشود.
جزئیات قابلیتگزارش و داشبورد مدیریتی
شاخصهای فروش، شعبه، کانال و وفاداری روی یک پیشخوان جمع میشوند؛ با مقایسهی خودکار با دورهی قبل و هشدار برای چیزی که دارد از دست میرود.
جزئیات قابلیت